Kriebels in je Buik SO

Naam interventie Kriebels in je Buik SO
Erkenningsstatus Goed beschreven
Datum erkenning 02-12-2019
De interventie in het kort
Doelgroep

De einddoelgroep van Kriebels in je buik SO zijn zeer moeilijk lerende kinderen van 4 tot 12 jaar die speciaal onderwijs volgen. De leraren van de leerlingen zijn de intermediaire doelgroep. Zij gebruiken de methode voor hun seksuele vormingslessen.

Doel

Kriebels in je buik SO heeft als doel om een gezonde, prettige en veilige relationele en seksuele ontwikkeling te bevorderen bij leerlingen van 4 tot 12 jaar in het speciaal onderwijs. Het lespakket is gebaseerd op de leerlijn seksuele vorming voor het SO ZML (CED-groep & Rutgers, 2014) waarin de wettelijk verplichte kerndoelen van het onderwijs vertaald zijn naar lesdoelen.

Aanpak in het kort

Kriebels in je buik SO bestaat uit vijftig digitale lessen van 45-50 minuten over de thema’s: (I) lichamelijke ontwikkeling en lichaamsbeeld, (II) voortplanting, (III) relatievorming en seksuele diversiteit en (IV) (online) seksueel gedrag en seksuele weerbaarheid. De lessen sluiten zoveel mogelijk aan bij de ontwikkelingsfase, leefwereld, vragen en problemen van leerlingen op het speciaal onderwijs.

Uitvoering
Type organisatie

Kriebels in je buik SO is ontwikkeld voor gebruik in het speciaal onderwijs en kan uitgevoerd worden in alle leerjaren van het SO ZML voor zeer moeilijk lerende leerlingen van 4 tot 12 jaar. Het lespakket richt zich op niveau 1 t/m 9 van de doorlopende leerlijn seksuele vorming SO ZML (CED-Groep & Rutgers, 2014). De meeste ZML-leerlingen zijn te vinden in cluster 3 van het speciaal onderwijs, maar vanwege meervoudige problematiek komt het ook voor dat ZML-leerlingen in een ander cluster van het speciaal onderwijs vindbaar zijn. Voor ZML-leerlingen in cluster 2 en 4 is het pakket ook geschikt. Voor ZML-leerlingen in cluster 1 (visuele beperking) is het pakket niet zonder aanpassingen toepasbaar. De interventie is in principe niet ontwikkeld voor het speciaal basisonderwijs (SBO), waar leerlingen aan de kerndoelen van het reguliere onderwijs moeten voldoen, maar waar ze, door lichte problematiek, kleinere klassen en een rustiger klaslokaal aangeboden krijgen.

Randvoorwaarden

Organisatorische randvoorwaarden

De belangrijkste organisatorische randvoorwaarden voor een goede uitvoering van de lessen zijn draagvlak in en om de school, betrokken, ervaren en deskundige leraren en ruimte en tijd in het lesrooster. Ook als leerkrachten positieve ervaringen hebben met het geven van de lessen werkt dit bevorderlijk voor een duurzame inbedding van seksuele vorming op school. Ook een scholing draagt bij aan meer betrokkenheid, deskundigheid en kwaliteit van de uitvoering. Als ouders goed geïnformeerd zijn en het belang van de lessen inzien, draagt dit eveneens bij aan meer draagvlak in de school.

Contextuele randvoorwaarden

In 2012 zijn de kerndoelen voor het onderwijs aangepast en is seksualiteit en seksuele diversiteit expliciet opgenomen in de kerndoelen. Hiermee is seksuele voorlichting verplicht geworden voor het speciaal onderwijs. De leerlijn seksuele vorming voor het SO ZML is een uitwerking van de kerndoelen naar specifieke lesdoelen en wordt in veel SO-scholen gebruikt. De leerlijn is ingebed in Parnassys (een leerlingvolgsysteem) wat de adoptie en implementatie van de leerlijn bevordert. De link van het lespakket Kriebels in je buik SO met de leerlijn seksuele vorming voor het SO ZML bevordert de implementatie van het lespakket.

Materialen

Kriebels in je buik SO is bereikbaar via www.kriebelsinjebuikso.nl. De leraar kan lessen selecteren op thema, leerjaar en niveau. De digitale handleiding bevat voor elke les een beschrijving van het doel, instructie voor gebruik, aanvullende werkvormen, tips voor lesgeven, (downloadbare) werkbladen en beeldmateriaal.

Document(en)
Kwaliteit en effectiviteit
Erkenningsstatus Goed beschreven
Datum erkenning 02-12-2019
Oordeel commissie

Onafhankelijke beoordelaars uit de praktijk geven deze interventie het oordeel ‘goed beschreven’. Dat houdt in dat deze interventie voldoet aan de criteria voor een goede beschrijving, handleiding en procesevaluatie.

 

Kriebels in je buik voor het Speciaal Onderwijs sluit goed aan bij de kerndoelen van het onderwijs en heeft een enorm goed bereik. De interventie is realistisch en goed in te passen bij de praktijk van de scholen.

Interventie is beoordeeld door Praktijkbeoordelaars CGL
Onderzoek

Uit een recente procesevaluatie blijkt dat 78% van de 51 scholen voor speciaal onderwijs in Nederland de beschikking hebben over Kriebels in je buik SO (Coehoorn, 2019). Enkele leerkrachten hebben feedback gegeven op het lespakket. De meesten van hen waarderen het lespakket. De thema’s die aan bod komen worden gezien als relevant en de werkvormen als prettig. Het lespakket kan nog beter bij leerlingen aansluiten wanneer talige opdrachten vervangen worden door meer actieve, visuele en interactie werkvormen. Ook zouden alternatieven geboden kunnen worden voor werkvormen zoals interviewen en rollenspellen, omdat leerlingen daar minder makkelijk mee uit de voeten kunnen.

Eigenaar en contact
Eigenaar Rutgers
Contactpersoon Sanna Maris, s.maris@rutgers.nl, 030-2313431
Verwijzingen
Interventieoverzichten
Themapagina’s