De Vreedzame School

Naam interventie De Vreedzame School
Erkenningsstatus Eerste aanwijzingen voor effectiviteit
Datum erkenning 28-09-2017
De interventie in het kort
Doelgroep

De Vreedzame School richt zich primair op leerlingen en (als intermediair) de ouders en leerkrachten in basisonderwijs en speciaal basisonderwijs (4 tot en met 12 jaar).

Doel

Hoofddoel is de vorming van sociale en burgerschapscompetenties van de leerlingen. Kinderen kunnen: 1) op een democratische manier met elkaar beslissingen nemen; 2) constructief conflicten oplossen; 3) verantwoordelijkheid nemen voor elkaar en voor de gemeenschap; 4) een open houding aannemen tegenover verschillen tussen mensen; 5) en weten (en kunnen benoemen) volgens welke principes onze democratische samenleving is ingericht.

Aanpak in het kort

De Vreedzame School bestaat uit: 1) een basiscurriculum van wekelijkse lessen voor leerlingen in alle groepen; 2) invoering van leerlingmediatie, commissies, gemeenschapstaken en groepsvergadering; 3) training en coaching van leerkrachten; 4) ouderbijeenkomsten; 5) interne stuurgroep die zorgt voor borging en verankering in de schoolcultuur.

Uitvoering
Type organisatie

Het programma kan uitgevoerd worden op scholen door groepsleerkrachten zelf.

Randvoorwaarden

Voor een programma als De Vreedzame School is o.a. draagvlak binnen de school een vereiste. De keuze voor invoering van het programma wordt dan ook altijd voorafgegaan door een intake met de schoolleiding en een uitgebreide voorlichting aan de directie en het team. Pas bij een positieve keuze van 75% van de leerkrachten wordt gestart. Een andere belangrijke voorwaarde is een actieve rol van de directie. Bovendien kan De Vreedzame School niet worden ingevoerd zonder het bijbehorende implementatietraject.Voorwaarden voor invoering zijn:

  • de school wil een programma voor sociale competentie en burgerschapsvorming
  • de school is bereid gedurende twee jaar aan implementatie te werken (incl. teamtraining en interne stuurgroep)
  • de schoolleider is bereid en in staat een centrale rol te vervullen
  • binnen het team is draagvlak voor De Vreedzame School.

Risico’s zijn:

  • grote andere vernieuwingsonderwerpen gedurende de twee invoeringsjaren van De Vreedzame School
  • grote teamproblemen
  • geen stabiele leiding.
Materialen

De materialen zijn: Handleiding (basiscurriculum wekelijkse lessen) voor groep 1/2, 3, 4, 5, 6, 7 en 8, Kwaliteitszorgsysteem, handleidingen module Groepsvergadering, draaiboek Training Leerlingmediatie, draaiboek Leerkrachttraining, draaiboek Train-de-trainer, voorlichtingsfilm De Vreedzame School, Katern SBO (speciaal basisonderwijs), een Map voor peuters, Katern Werken aan Sociale Veiligheid (pesten).

Document(en)
Kwaliteit en effectiviteit
Erkenningsstatus Eerste aanwijzingen voor effectiviteit
Datum erkenning 28-09-2017
Oordeel commissie

De commissie vindt De Vreedzame School een degelijk en grondig uitgewerkte interventie en geeft haar complimenten over het gedane onderzoek. De commissie had echter graag gezien dat er meer recente literatuur wordt aangehaald.

Interventie is beoordeeld door Commissie 3: Ontwikkelingsstimulering, onderwijs-gerelateerd aanbod en jeugdwelzijn (NJi)
Onderzoek

De afgelopen jaren zijn verschillende onderzoeken (mixed-method, evaluatieonderzoek) verricht naar het programma (Pauw, 2013; Stolk, 2013; Day, 2014). De belangrijkste resultaten zijn dat er in de perceptie van de directies en de leerkrachten van de scholen die ermee werken, sprake is van een significant verschil in het groeps- en schoolklimaat en het gedrag van leerlingen vóór en na de invoering van het programma. Daarnaast vinden leerkrachten dat hun leerkrachtgedrag is verbeterd. Tevens blijken kinderen die zowel ‘deelnemen’ aan De Vreedzame School als De Vreedzame Wijk hoger te scoren op burgerschapscompetenties dan kinderen die deze burgerschapseducatie niet hebben ondergaan.

Eigenaar en contact
Eigenaar CED-Groep
Contactpersoon Mirjam van der Ven, m.vanderven@cedgroep.nl, 010-4071599