Sport Heroes

Naam interventie Sport Heroes
Erkenningsstatus Goed onderbouwd
Datum erkenning 16-04-2019
De interventie in het kort
Doelgroep

Het programma Sport Heroes heeft als einddoelgroep leerlingen met een beperking in het Speciaal onderwijs, Voortgezet speciaal onderwijs, Speciaal basisonderwijs (SBO) en Praktijkonderwijs in de leeftijd van 6 tot en met 19 jaar.

 

Doel

Meer leerlingen met een beperking in het speciaal onderwijs sporten/bewegen structureel (i.e. tenminste tweemaal per week) en zijn lid van een sport/beweegaanbieder (vereniging).

 

Aanpak in het kort

Fase 0 bestaat uit het creëren van draagvlak binnen de school op zowel managementniveau als uitvoerend niveau.
Tijdens fase 1 (Binnenschools aanbod) bieden sportaanbieders tijdens de reguliere gymlessen sportactiviteiten aan.
In fase 2 (Naschools aanbod/ buitenschools aanbod) kunnen leerlingen de stap maken naar de vereniging. Het programma eindigt met fase 3 (Nazorgtraject): de leerlingen worden lid van de vereniging; centraal staat het borgen van de continuïteit van het programma en de sportdeelname van de leerlingen.

Uitvoering
Type organisatie

Alle scholen voor speciaal onderwijs, voortgezet speciaal onderwijs, speciaal basisonderwijs (SBO), praktijkonderwijs die beschikken over een sportruimte kunnen de interventie uitvoeren. 

De uitvoering vindt plaats door vakleerkrachten lichamelijke opvoeding in samenwerking met trainers van sportvereniging en sportaanbieders. Regionaal projectleiders vanuit de interventie-eigenaar en combinatiefunctionarissen van de gemeente ondersteunen de uitvoerders.

Randvoorwaarden

Organisatorische randvoorwaarden

Op het niveau van de scholen zijn belangrijke randvoorwaarden voor Sport Heroes: draagvlak bij directie/management, groepsleerkrachten en (vak)leerkrachten; raadpleging van de doelgroep en maatwerk bij implementatie; aanwezigheid van een sportruimte en ALO geschoolde vakleerkracht.

Het creëren van draagvlak onder betrokkenen is belangrijk om een implementatie te laten slagen (Bouwens et al.,, 2007; Cetis, 2005; Groen, 2008; Zuiderwijk 2008). Zo ook bij Sport Heroes, waarin dit vooral plaatsvindt in fase 0. Nadat de oriënterende gesprekken met een school zijn afgerond, worden alle gemaakte afspraken vastgelegd in een samenwerkingsovereenkomst. De te ondernemen acties gedurende de projectperiode worden opgenomen in een projectplan. Na de formalisering investeert Stichting Special Heroes Nederland om het draagvlak binnen de school te behouden. De regionaal projectleider vervult hierbij een cruciale rol en is de verbindende schakel tussen Sport Heroes, de school en sportverenigingen. Na afloop van Sport Heroes neemt de combinatiefunctionaris deze rol over.

Implementatie van interventies waarbij rekening wordt gehouden met de doelgroep hebben meer kans van slagen dan interventies waarbij dit in mindere mate het geval is geweest (Hoogendam & Linger, 2010; Van Gils, lezing Child Friendly Cities, 2008; Hiemstra et al., 2007). Bij Sport Heroes vormt een nulmeting onder leerlingen en hun ouders van deelnemende scholen en de scholen zelf de basis van het project op de betreffende scholen. De resultaten geven inzicht in het huidige beweeggedrag van de leerlingen en hun sportwensen en de mogelijkheden op school. Sport Heroes kan daardoor maatwerk verrichten en steeds opnieuw rekening houden met de situatie van de school en haar leerlingen. Als het gaat om het inplannen van de clinics binnen school wordt aangesloten bij de aanwezige logistieke structuur, de grootte van de school, de mogelijkheden van de leerlingen en het aanwezige aanbod. Dit maatwerk is volgens betrokkenen essentieel voor het laten slagen van de invoering Sport Heroes op schoolniveau. Leerkrachten ervaren het als prettig dat zij daarin een zekere mate van vrijheid hebben (Verduin, 2012).

 

Contextuele randvoorwaarden

  • Samenwerking van de school met de gemeente. Deze samenwerking is essentieel voor de borging, de gemeente faciliteert b.v. de inzet van een combinatiefunctionaris.
  • Samenwerking van de school met lokale sportverenigingen.
  • Samenwerking van de school met de ouders
  • Vervoersvoorzieningen voor mensen met een beperking in de regio
  • Toegankelijkheid van sportverenigingen voor mensen met een beperking, denk aan gebouwen/ruimtes
Materialen

Ten behoeve van het programma Sport Heroes is divers materiaal ontwikkeld, waaronder een handboek voor regionale projectleiders, diverse folders en PR-middelen. Voor sportverenigingen die een aanbod voor de doelgroep hebben of gaan starten is een aparte handleiding beschikbaar.

Document(en)
Kwaliteit en effectiviteit
Erkenningsstatus Goed onderbouwd
Datum erkenning 16-04-2019
Interventie is beoordeeld door Commissie 2: Jeugdgezondheidszorg, preventie en gezondheidsbevordering (voor jeugd) (RIVM)
Onderzoek

Vanaf 2011 zijn meerdere procesonderzoeken naar Sport Heroes verschenen. Wij beperken ons hier tot de meest recente procesevaluatie. Voor deze procesevaluatie zijn diverse monitors, registraties en reguliere evaluatiegesprekken in de periode 2014-2018 gebruikt. In deze periode hebben 382 speciaal onderwijs scholen meegedaan met Sport Heroes. Zowel scholen, sportaanbieders als ouders/ leerlingen waarderen het programma goed. Succesfactoren zijn de gefaseerde aanpak, de kennisuitwisseling tussen speciaal onderwijs scholen en lokale sport- en beweegaanbieders, de goede procesbegeleiding en de inzet van buurtsportcoaches. Het belangrijkste knelpunt is de lokale variatie waardoor steeds meer maatwerk in de aanpak wordt gevraagd.

 

Eigenaar en contact
Eigenaar Stichting Special Heroes Nederland
Contactpersoon Erna Mannen, emannen@specialheroes.nl, 06 10954776
Franceline van de Geer, fvdgeer@specialheroes.nl, 06 10954776
Verwijzingen
Themapagina’s