SLIMMER

Naam interventie SLIMMER
Erkenningsstatus Goede aanwijzingen voor effectiviteit
Datum erkenning 08-01-2018
De interventie in het kort
Doelgroep

Het SLIMMER project is bedoeld voor mensen van 40-70 jaar met overgewicht en een verhoogd risico op type 2 diabetes (prediabeten) en/of mensen met obesitas (BMI 30-40), die in staat zijn een leefstijlprogramma te volgen. De deelnemers worden geselecteerd en geworven door de huisartsenpraktijk (praktijkondersteuner en/of huisarts).

Doel

Het hoofddoel van SLIMMER is het duurzaam verbeteren van de leefstijl (voedings- en beweegpatroon) van deelnemers, om zo obesitas te verminderen. Dit draag bij aan het verminderen van het risico op type 2 diabetes (voorkomen of uitstellen) en aan sociale participatie en kwaliteit van leven.

Aanpak in het kort

Het SLIMMER project is sinds 2010 vijf keer uitgevoerd en doorontwikkeld. Het SLIMMER programma bestaat uit een voedings- en beweegprogramma gedurende zes maanden. Daarna start het uitstroomprogramma van 18 maanden, waarbij deelnemers begeleid worden naar lokaal sport- en beweegaanbod en ondersteund door terugkom- en monitoringsmomenten. Gedurende de gehele projecttijd vindt casemanagement plaats.

Uitvoering
Type organisatie

SLIMMER wordt uitgevoerd door de huisartsenpraktijk, diëtisten, fysiotherapeuten, leefstijlcoaches en lokale sport- en beweegclubs. Uitvoering vindt plaats bij de uitvoerende zorgverleners in de praktijk. Daarnaast vinden clinics op locatie plaats bij lokale sport- en beweegclubs. Als er binnen de gemeente een buurtsportcoach of combinatiefunctionaris actief is, dan fungeert diegene als beweegmakelaar en begeleidt de deelnemers naar lokaal beweegaanbod. Als zij niet beschikbaar zijn, dan organiseert de uitvoerder van het beweegprogramma zelf clinics bij lokale verenigingen of beweegclubs. De coördinatie is in handen van de GGD. De gemeente denkt mee en faciliteert de stuurgroep. De Regionale Ondersteuningsstructuur (ROS) kan adviseren bij het betrekken van huisartsenpraktijken.

Randvoorwaarden

Om implementatie van het SLIMMER programma te laten slagen, zijn lokale preventiestructuren nodig waarin preventie en (eerstelijns)zorg samenwerken. Hiervoor is het belangrijk om een lokale stuurgroep te vormen, waarin alle betrokkenen vertegenwoordigd zijn. Door de vorming van een lokale stuurgroep ontstaat ook draagvlak bij alle betrokkenen. Er is een SLIMMER projectteam nodig voor de aansturing en begeleiding van de implementatie. Er dienen voldoende financiële middelen uitgetrokken te worden voor de implementatie van het project; samen met de lokale stuurgroep moet bekeken worden wat hiertoe de mogelijkheden zijn. Verder is het voor de uitvoering van het project belangrijk dat uitvoerende zorgverleners goed met elkaar samenwerken en dat er verbinding is met lokaal sport- en beweegaanbod. Een buurtsportcoach of combinatiefunctionaris kan hier een verbindende rol in spelen. Tot slot is het belangrijk dat er voldoende aanbod in de wijk is (diëtiste, fysiotherapeut, oefentherapeut, leefstijlcoach en sport/beweeg clubs) om de drempel voor deelnemers laag te houden.

Materialen

Zorgverleners ontvangen een draaiboek. Hierin staat per programmaonderdeel (werving/casemanagement, voedingsprogramma en beweegprogramma) ) beschreven wat de werkzaamheden zijn. Naast deze draaiboeken zijn er verschillende materialen beschikbaar (in de draaiboeken of verkrijgbaar via de GGD). Ook zijn er SLIMMER nieuwsbrieven, een website en Facebook-pagina.

Document(en)
Kwaliteit en effectiviteit
Erkenningsstatus Goede aanwijzingen voor effectiviteit
Datum erkenning 08-01-2018
Oordeel commissie

Een goed opgezette interventie waarbij de bijgevoegde matrixen goed inzicht geven in de theoretische onderbouwing en wijze van aanpak. Resultaten van onder andere een RCT laten zien dat de interventie leidt tot o.a. effect op gewichtsverlies, glucosewaarden, voedingspatroon en fysieke fitheid. Daarnaast is ook een analyse gedaan naar de werkingsmechanismen van de interventie.

Er is een uitgebreide set van materialen (draaiboeken en voeding- en beweegplannen) beschikbaar voor zowel de begeleiders als deelnemers. Hierdoor is SLIMMER makkelijk te implementeren en uit te voeren.

Interventie is beoordeeld door Commissie 4: Gezondheidsbevordering en preventie voor volwassenen en ouderen (RIVM)
Onderzoek

De onderzoeken naar de uitvoering van SLIMMER laten zien dat de werving van hoog-risico personen, succesvol is en dat zowel deelnemers als zorgverleners tevreden zijn met het programma. SLIMMER wordt over het algemeen uitgevoerd zoals gepland en verbeterpunten worden gebruikt bij de doorontwikkeling van SLIMMER.

 

SLIMMER leidt tot verbeteringen in klinische en metabole risicofactoren (waaronder gewicht), voedingsinname, beweging en kwaliteit van leven. Het effect van de SLIMMER interventie op nuchter insuline en lichaamsgewicht wordt op verschillende manieren gemedieerd door veranderingen in voedings- en beweeggedrag. Ook blijkt SLIMMER kosteneffectief te zijn vanuit een gezondheidszorgperspectief.

Eigenaar en contact
Eigenaar GGD Noord- en Oost-Gelderland
Contactpersoon Josien ter Beek, slimmer@ggdnog.nl, 088-4433109
Verwijzingen
Interventieoverzichten