Trammelant in Tandenland

Naam interventie Trammelant in Tandenland
Erkenningsstatus Goed onderbouwd
Datum erkenning 20-09-2018
De interventie in het kort
Doelgroep

Kinderen van 2-8 jaar en hun ouders. De primaire doelgroep betreft kinderen in groep 1-4 van het basisonderwijs en hun ouders. Trammelant in Tandenland is geschikt voor alle type scholen, waaronder het S(B)O. Door het beeldend materiaal is het programma ook geschikt voor ouders die in mindere mate de Nederlandse taal beheersen.

Doel

Het doel van Trammelant in Tandenland is dat de mondgezondheidgewoonten bij kinderen en hun ouders verbetert en cariës afneemt. Hiervoor zijn doelen gesteld op 1) tandenpoetsen (aantal keer, poetsduur en napoetsen door ouders), 2) aantal eet- en drinkmomenten en 3) controleconsult bij mondzorgprofessional (tandarts of mondhygiënist).

Aanpak in het kort

Trammelant in Tandenland speelt zich op school én thuis af. Met behulp van (animatie)filmpjes worden drie mondgezondheidslessen verspreid over het schooljaar gegeven gedurende de eerste vier jaren van het basisschool. Daarnaast krijgen de kinderen materialen mee naar huis (prentenboek, flyer over de app en tandenborstelhouder/sticker) om hun ouders te motiveren en ondersteunen.

Uitvoering
Type organisatie

Trammelant in Tandenland kan op school, thuis en de praktijk van de zorgprofessional (jeugdgezondheidszorg, tandarts, mondhygiënist) uitgevoerd worden. Voor het tonen van de filmpjes is een beeldscherm met geluid vereist en een internetverbinding of dvd-speler. Voor het downloaden van de gratis Tandenland app is een smartphone of tablet vereist met toegang tot de App Store of Google Play.

 

Randvoorwaarden

Organisatorische randvoorwaarden:
Het is belangrijk dat de schooldirectie en de leerkrachten de opzet van het programma kennen, hier achterstaan en ook tijd vrij maken voor de lessen in het curriculum. Hierdoor wordt voorkomen dat de materialen van Trammelant in Tandenland éénmalig worden ingezet tijdens bijvoorbeeld een projectweek. Bij éénmalige inzet mag immers niet verwacht worden dat het hoofddoel, het aanleren van een goede mondgezondheidsgewoonte, gerealiseerd kan worden. In Amsterdam neemt eind of begin van het schooljaar de GGD-medewerker contact op met de school om de jaarplanning te bespreken. Bij scholen die het vignet ‘Voeding’ willen behouden wordt tevens de borging van het mondgezondheidsprogramma nagevraagd. Deze aandachtsmomenten helpt een school bij het blijvend inpassen van Trammelant in Tandenland in het curriculum.

Contextuele randvoorwaarden:
Het is belangrijk dat GGD-en aandacht besteden aan het thema mondgezondheid. Bij de afdeling gezondheidsbevordering is mondgezondheid bij veel GGD-en uit het takenpakket gehaald of geïntegreerd in het thema voeding. Dit laatste als middel om toch nog aandacht te kunnen besteden aan mondgezondheid. De jeugdgezondheidszorg besteed over het algemeen aandacht aan mondgezondheid tijdens het 2-jarige consult. Dit consult is zeer geschikt om de Tandenlandapp onder de aandacht te brengen. Echter de praktijk leert dat wegens tijdgebrek er niet altijd ruimte is om mondgezondheid te bespreken. Voor sommige praktijken is de oplossing dat de jeugdgezondheidszorg-assistent de ouders attendeert op de app door een flyer mee te geven of te wijzen op de poster. Op deze manier wordt de jeugdverpleegkundige ontzien. Voor tandartsen is het belangrijk dat zij ook aandacht hebben voor preventie van mondzorg. Veel tandartsen zijn nog altijd gefocust op behandelen. Pas sinds kort kunnen tandartsen poetsinstructies declareren.

Materialen

Het programma bestaat uit:

  1. drie (animatie)filmpjes
  2. prentenboek
  3. poetslied
  4. Tandenlandapp met o.a. poetstimer
  5. tandenborstelhouder of herinner-sticker
  6. handleiding en een reminder voor leerkrachten
  7. informatie voor ouder (flyer voor de app en boekenlegger voor prentenboek, kaartje voor tandenborstelhouder)
  8. posters voor op school en in de wachtkamer
  9. website met informatie voor GGD-medewerkers, leerkrachten en ouders.

Daarnaast zijn op de website aanvullende materialen te downloaden zoals ouderflyers, kleurplaten en poetsdiploma’s.

Document(en)
Kwaliteit en effectiviteit
Erkenningsstatus Goed onderbouwd
Datum erkenning 20-09-2018
Oordeel commissie

Trammelant in Tandenland voor de tweede keer erkend als Goed onderbouwd.

De commissie vindt het een goed doordachte interventie.

Interventie is beoordeeld door Commissie 2: Jeugdgezondheidszorg, preventie en gezondheidsbevordering (voor jeugd) (RIVM)
Onderzoek

Trammelant in Tandenland kent verschillende deelonderzoeken:

  • pretest filmpjes en herinnersticker (2011)
  • pretest prentenboek (2011)
  • pretest handleiding (2011)
  • procesevaluatie onder 63 leerkrachten (2012)
  • procesevaluatie onder 24 leerkrachten en 190 ouders (2013)
  • Trammelant in Tandenland in het Speciaal (Basis) Onderwijs (2015)
  • verkennend onderzoek naar werking cue to action binnen Trammelant in Tandenland (2017)
  • pretest Tandenlandapp (2017)

Uit de evaluaties blijkt dat leerkrachten, ouders en kinderen Trammelant in Tandenland leuk en nuttig vinden. Ouders geven tevens aan dat het poetsgedrag van hun kind verbeterd is door de inzet van Trammelant in Tandenland. Trammelant in Tandenland is tevens geschikt voor het S(B)O.

Eigenaar en contact
Eigenaar GGD Amsterdam
Contactpersoon Foek, Marijke, egz@ggd.amsterdam.nl, 020 555 5495
Verwijzingen
Interventieoverzichten
Themapagina’s