M@ZL op het vo

Naam interventie M@ZL op het vo
Erkenningsstatus Eerste aanwijzingen voor effectiviteit
Datum erkenning 29-03-2017
De interventie in het kort
Doelgroep

M@ZL is bedoeld voor alle scholieren op het regulier voortgezet onderwijs met ziekteverzuim. M@ZL richt zich op de volgende intermediaire groepen: ouders, schoolmedewerkers (receptionisten, conciërges, docenten, mentoren, zorg-, leerjaar- en verzuimcoördinatoren), jeugdartsen en leerplichtambtenaren.

Doel

Het doel van M@ZL is het terugdringen van ziekteverzuim door het vroegtijdig signaleren en begeleiden van scholieren met (verhoogd) ziekteverzuim. Daarmee kan langdurend thuiszitten en voortijdig schoolverlaten worden voorkomen.

Aanpak in het kort

De school heeft aandacht voor de ziekgemelde leerling. Bij een tevoren afgesproken vaste verzuimomvang vindt een verzuimgesprek plaats met leerling en ouders door de school (mentor en/of zorgcoördinator), waarna een consult kan worden aangevraagd bij de jeugdarts. Er wordt met alle betrokkenen samen een ‘plan van aanpak’ gemaakt, dat uitgevoerd en gemonitord wordt, totdat de onderwijskansen en gezondheid van de leerling geoptimaliseerd zijn en het ziekteverzuim dientengevolge is afgenomen.

Uitvoering
Type organisatie

De interventie wordt in eerste instantie door en op de school uitgevoerd. Het is daarvoor wel noodzakelijk dat ook de JGZ-instelling, waarmee de school samenwerkt, M@ZL uitvoert en wenselijk dat de gemeenten en afdelingen leerplicht M@ZL ondersteunen. Het consult bij de jeugdarts wordt doorgaans op de JGZ-locatie uitgevoerd.

Randvoorwaarden

Draagvlak en financiering zijn niet alleen de belangrijkste randvoorwaarden maar tegelijkertijd ook de grootste uitdagingen. Het wijdverbreid kunnen toepassen van M@ZL zou gebaat zijn bij wet- en regelgeving rondom het hanteren van een adequaat ziekteverzuimprotocol door scholen. De wens van de rijksoverheid om het aantal thuiszitters en voortijdig schoolverlaters terug te dringen door passend onderwijs en meer preventieve zorg kan wet- en regelgeving bevorderen (Rijksoverheid, 2014). Aandacht voor ziekteverzuim is sinds 1 januari 2015 opgenomen in het nieuwe Basispakket Jeugdgezondheidszorg (BP JGZ; Nederlands Centrum Jeugdgezondheid, 2015). 

De financiering van de JGZ-activiteiten betreft de inzet van de jeugdarts (M@ZL-consulten en ‘aanjagersrol’), een aandachtsfunctionaris binnen de JGZ-instelling (bijvoorbeeld: bij implementatie van M@ZL op alle vo-scholen in de regio vraagt dit een inzet van 4 uren per week gedurende de eerste twee jaren; de praktijk leert dat er dan de borging voldoende is gerealiseerd binnen de JGZ-instelling), de deskundigheidsbevordering van jeugdartsen (scholing en ICT) en mentoren.

Randvoorwaarde voor de uitvoer van M@ZL op school is een correcte verzuimregistratie en een basisattitude, waarbij als vanzelfsprekend wordt ervaren dat er aandacht is voor de leerling als persoon. Daarnaast is het van belang dat leerlingen, ouders en schoolpersoneel geïnformeerd zijn over het doel van M@ZL, en dat er op school kennis is over het fenomeen ziekteverzuim.

Materialen

‘Handboek voor JGZ-instellingen. Integrale aanpak van ziekteverzuim volgens M@ZL op het voortgezet onderwijs’ (inclusief formats voor de uitvoer van M@ZL). Achtergrondartikelen en wetenschappelijke artikelen. Flowchart voor scholen met stappenplan. Workshop ‘Ziekteverzuim bespreekbaar maken’ en een cursus ‘train-de-trainer’ voor het geven van deze workshop. Scholing ‘M@ZL voor jeugdartsen’.

Document(en)
Kwaliteit en effectiviteit
Erkenningsstatus Eerste aanwijzingen voor effectiviteit
Datum erkenning 29-03-2017
Oordeel commissie

M@zl vo is een gestructureerde aanpak van ziekteverzuim onder scholieren op het voortgezet onderwijs door middel van signaleren, bereiken, adviseren en begeleiden van de ziekgemelde leerlingen. Hierbij werken de school, de afdeling jeugdgezondheidszorg (JGZ) van de GGD en de afdeling leerplichtzaken (LPZ) van de gemeente intensief samen. De interventie is onderzocht op het vmbo en op dit schoolniveau erkend met eerste aanwijzingen voor effectiviteit. Voor havo en vwo is de interventie erkend als goed onderbouwd.

Interventie is beoordeeld door Commissie 2: Jeugdgezondheidszorg, preventie en gezondheidsbevordering (voor jeugd) (RIVM)
Onderzoek

M@ZL is geëvalueerd op West-Brabantse vmbo-scholen. Jeugdartsen hebben de gezondheidstoestand van vmbo’ers met verhoogde ziekteverzuimomvang beschreven. De effectiviteit is onderzocht door veranderingen in de ziekteverzuimomvang van deze leerlingen te vergelijken met veranderingen in de ziekteverzuimomvang van leerlingen met verhoogd ziekteverzuim op controlescholen waar het eigen ziekteverzuimbeleid werd toegepast. Met schooldirecteuren en zorgcoördinatoren van vo-scholen en met medewerkers van vier JGZ-instellingen is verkend of de methodiek bruikbaar en toepasbaar is, en welke factoren een duurzame verspreiding en implementatie van M@ZL beïnvloeden.

Eigenaar en contact
Eigenaar Nederlands Centrum Jeugdgezondheid (NCJ)
Contactpersoon Inge Oreel, ioreel@ncj.nl, 06 -20 23 18 62
Verwijzingen
Interventieoverzichten
Themapagina’s